
1.
Bạn có bao giờ để ý, trong ngày 30 Tết bận rộn, thì thời điểm nào trong ngày là lúc thời gian trùng xuống nhất?
Phiên chợ sáng 30 rất bận với đủ các thứ các bà các cô sắm sanh cho ngày cuối năm. Rau cỏ, gà qué, hoa hoét, vàng mã và linh tinh xi ki các thứ quên mua cũng chạy ngay ra phiên chợ sáng 30 mua về. Hồi nhỏ tôi vẫn hay bám đuôi mẹ mình xách cặp lồng (giờ chắc còn chả ai đi chợ dùng cặp lồng nhỉ?) ra chợ Con ngay gần nhà mua mấy thứ để làm mâm cỗ tất niên buổi trưa để mời các cụ ‘về’ ăn Tết cùng con cháu. Điều làm tôi nhớ nhất trong cái phiên chợ đặc biệt cuối năm ấy là năm nào mẹ tôi cũng mua bồ kết về gội đầu và lá thơm về tắm ngày cuối năm. Những cái Tết ngày xưa, khi mà bếp ga, bình nóng lạnh ga còn chưa phổ biến thì việc các nhà đun một nồi nước nóng thật to để tắm lá thơm ngày 30 là cực kì dễ gặp. Còn với cuộc sống bận rộn như bây giờ, chắc chả ai muốn phí thời gian để đun một nồi lá thơm cả sáng để tắm có một chút rồi đổ đi.
Còn buổi tối ngày 30 thì lại là thời điểm tụ tập gia đình, họ hàng bên mâm cỗ Tất niên. Đặc biệt những năm gần đây là có thêm vụ ngồi xem Táo quân nữa. Sau đấy là hối hả chuẩn bị lễ lạc cho mâm lễ cúng Giao thừa. Nam thanh nữ tú thì xúng xính quần áo chuẩn bị đi chơi giao thừa. Ngoài đường bắt đầu đông hơn dần đều.
Và thế rồi sau đấy, là pháo hoa, là giao thừa, là Tết, là năm mới.
2.
Về cơ bản với tôi, một ngày 30 Tết truyền thống là như thế. Quay trở lại với câu hỏi đầu tiên: thời điểm nào trong ngày 30 là lúc thời gian trùng xuống nhất?
Với tôi, đó không hẳn là chiều 30. Chiều 30 Tết chỉ là vắng vẻ thôi, còn lúc người ta cảm thấy thời gian trùng trình theo một cách nào đấy, như kiểu chuyển giao thời khắc (đại loại thế) thì có lẽ là tầm trưa ngày 30.
Giữa trưa vắng ngày 30 Tết, tôi thấy cái ngõ rất nhỏ ở nhà chìm trong tĩnh lặng. Mọi người hầu như đã đi ngủ để lấy sức thức cho buổi đêm. Đâu đó trên các mái nhà là những làn khói mỏng của bếp lò nhà nào đấy đang lững lờ trôi trong cái không khí như sạch hơn, thoáng hơn trong buổi trưa ngày 30.
Giữa trưa vắng ngày 30 Tết, tôi nghe tiếng gáy của những chú gà quê lên thành phố vang lên đâu đó ngay trong xóm. Trong không gian yên vắng và tĩnh lặng đấy, thời gian dường như cũng trôi chậm chạp và lề mề hơn. Để chỉ một vài giờ nữa, thời gian lại bừng tỉnh trong một không gian hối hả và bận rộn. Cứ thế, trôi ngày một nhanh về cái thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới.
Giữa trưa vắng ngày 30 Tết, tôi cảm nhận rõ cái ‘spirit’ của Tết đang tới gần, và tự nhủ: Cuối cùng đã lại sắp hết năm.
3.
Chiều 30 Tết hai năm trước, tôi ngồi với hai ông bẹn thân của mình ngay bàn đầu của cafe 42 Minh Khai. Ngay gần đấy là chợ hoa Tết suốt dọc hai con đường Trần Phú và Quang Trung. Người bán và người mua như đang hối hả bán nốt những gì còn sót lại trong chiều 30. Trên đường thi thoảng là những người đi xe máy rất vội, hầu như không ai đi chậm.
Dọc theo các quán đầu Minh Khai, dân đánh giầy đã về quê hết. Chỉ còn mỗi một thằng bé đang ngồi ngay cửa quán 42 tôi đang ngồi là còn ở lại, cố vớt vát những đôi giầy cuối cùng. Và chiều ngày 30 đấy thì đúng là thằng bé đánh giầy đấy có lộc, một bác già đi Dylan quành vào là lấy ra trong cốp xe toàn giầy mang đi đánh vào những phút cuối của năm. Lúc đó, chú quản lý của 42 MK ra ‘cave’, bảo bác già kia là 20k/ đôi, có đánh không? Bác già kia cũng xuề xòa gật đầu, vì lúc này làm gì còn thằng nào ở đây đánh giầy đâu. Thế là anh quản lý đấy cũng ngồi xuống cạnh chú đánh giầy và đánh luôn cùng nó.
Chiều 30 Tết hai năm trước cũng là chiều 30 cuối cùng mà tôi còn ở Việt Nam. Khi ngồi đó uống cốc cà phê cuối năm với các bạn mình, tôi thấy lòng thật bằng phẳng, không gợn sóng và không lo âu. Bên cốc cà phê cuối năm, những bộn bề và lo toan dường như đều dạt sang một bên để ‘ra giêng tính tiếp’.
Khi người ta còn rất trẻ, người ta có thể vô tư ngồi nhấm nháp cà phê trong buổi chiều 30 Tết để nhìn ngắm cuộc sống đang hối hả, vội vã chạy qua mà vẫn không bị giật mình. Và cùng thời gian trôi, người ta đã bớt trẻ hơn một chút. Có người vẫn ở lại nơi chốn cũ, còn có người đã đi xa. Tuy không còn ngồi bên nhau nhưng khi nghĩ đến những chiều 30 Tết đã qua, hình như thấy, lòng mình không phẳng lắm…